Słonie też miewają olśnienia
25 sierpnia 2011, 10:00Słonie indyjskie (Elephas maximus) miewają olśnienia. Oznacza to, że nie uciekając się do metody prób i błędów, nagle dochodzą do właściwego rozwiązania problemu. W prasie naukowej opisano właśnie przypadek samca o imieniu Kandula. Zmyślne zwierzę wpadło na to, że walający się po wybiegu w zoo sześcian można wykorzystać jako stopień pozwalający sięgnąć do owoców, które w innym razie wisiały zbyt wysoko, by dało się nimi pożywić.
Doktorant NCBJ pomógł zaobserwować najszybszy rozpad alfa
28 maja 2026, 14:32Międzynarodowy zespół po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwował wyjątkowo szybką przemianę alfa telluru-104 (104Te). Wśród autorów odkrycia są Ian Cox i Robert Grzywacz z Uniwersytetu Tennessee, Krzysztof Rykaczewski z Oak Ridge National Laboratory oraz Aleksander Augustyn – doktorant IV roku Szkoły Doktorskiej Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Ich wspólna praca doprowadziła do bezpośredniego zaobserwowania superdozwolonego charakteru przemiany alfa telluru-104, czyli wyjątkowo dużego prawdopodobieństwa emisji cząstki alfa. Fizycy przewidywali to zjawisko od kilkudziesięciu lat, lecz nigdy wcześniej nie zdołali go zmierzyć. Według autorów jest to najbardziej skrajny znany przypadek wcześniejszego uformowania cząstki alfa w jądrze atomowym.
Probiotyk hamuje wzrost raka wątrobowokomórkowego
24 lutego 2016, 13:42Oddziałując na mikrobiom, probiotyki modulują wzrost raka wątrobowokomórkowego (HCC) u myszy.
Depresja wiąże się z odłączeniem obwodu nienawiści
4 października 2011, 11:11Badania funkcjonalnym rezonansem magnetycznym ujawniły, że depresja prowadzi często do odłączenia obwodu nienawiści (Molecular Psychiatry).
Wrodzona ślepota zmniejsza mielinizację kory mózgowej
14 lipca 2026, 09:51Od dawna wiadomo, że u osób niewidomych od urodzenia kora mózgu w obszarach odpowiedzialnych za widzenie jest grubsza niż u osób widzących. Fakt ten wyjaśniano brakiem przycinania synaptycznego, naturalnego procesu, w którym mózg dziecka w pierwszych latach życia eliminuje nadmiarowe, niepotrzebne połączenia nerwowe. Skoro u niewidomych brakuje bodźców wzrokowych, które miałyby wskazać, jakie połączenia są zbędne, przycinanie miało być zaburzone, a kora pozostawać grubsza niż zwykle.
Odkryto 2 gatunki wielokomórkowych glonów z ediakaru
23 marca 2016, 13:30Zespół Stephena Dornbosa z Uniwersytetu Wisconsin w Milwaukee odkrył skamieniałości 2 nieznanych dotąd gatunków glonów morskich. Ponieważ ich wiek szacuje się na ponad 555 mln lat (ediakar), należą one do grona najstarszych form wielokomórkowego życia na Ziemi.
Marker choroby przeszczep przeciw gospodarzowi
24 października 2011, 15:56Zespół z University of Michigan Health System opisał biomarker, który pomaga w szybkiej identyfikacji ciężkiej jelitowej postaci choroby przeszczep przeciw gospodarzowi (ang. graft-versus-host disease, GvHD) u pacjentów z białaczkami i chłoniakami.
Kobiety jak neandertalczycy. Miednica mężczyzn przeszła ewolucję
19 sierpnia 2026, 08:55W 1983 roku w jaskini Kebara na Górze Karmel w Izraelu naukowcy znaleźli niemal kompletny szkielet neandertalczyka, a wraz z nim coś, czego brak nauka odczuwała od dziesięcioleci – niemal kompletną miednicę. Wcześniej dysponowano jedynie fragmentami tej części ciała, które zaskakiwały badaczy niezwykle długą i cienką górną częścią kości łonowej. Jako że to właśnie ona wyznacza w dużej mierze obwód wejścia do miednicy (kanału rodnego) uważano, że neandertalczycy rodzili bardzo duże dzieci lub ich ciąża trwała bardzo długo. Jednak szkielet Kebara 2 pokazał słabość tej hipotezy – kość łonowa była długa, a szkielet należał do mężczyzny.
Kobiety rodzą dziś mniej dzieci, dlatego przeżywają mężczyzn
19 kwietnia 2016, 10:51Analiza podłużnych danych demograficznych 140.600 dorosłych osób z Utah Population Database wykazała, że jedną z przyczyn, dla których obecnie kobiety przeżywają mężczyzn, jest zmniejszony wskaźnik urodzin.
Kodeks drogowy ławicy
10 listopada 2011, 12:02Ryby w ławicach pływają jak jeden organizm bez jakichkolwiek kolizji, ponieważ przestrzegają prostych zasad przypominających te, które obowiązują w ruchu drogowym. Biolodzy stwierdzili, że ryby w większych grupach podejmują lepsze decyzje niż ryby z mniej licznych stad.
